منبع: HadeethEnc.com, فارسی v۱.۳۰.۰
متن عربی
عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رضي الله عنه قَالَ: قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «لاَ يُصَلِّي أَحَدُكُمْ فِي الثَّوْبِ الوَاحِدِ لَيْسَ عَلَى عَاتِقَيْهِ شَيْءٌ».
ترجمه
از ابوهریره رضی‌الله‌عنه روایت است که گفت: پیامبر صلیاللهعلیهوسلم فرمودند: «لاَ يُصَلِّي أَحَدُكُمْ فِي الثَّوْبِ الوَاحِدِ لَيْسَ عَلَى عَاتِقَيْهِ شَيْءٌ». «هیچ یک از شما با یک جامهٔ تنها نماز نخواند، در حالی که بر روی شانه‌هایش چیزی نباشد».
شرح
پیامبر صلیاللهعلیهوسلم کسی را که با یک جامهٔ تنها نماز می‌خواند، از اینکه شانه‌هایش - یعنی ما بین کتف و گردن - را برهنه بگذارد به طوری که چیزی برای پوشاندن روی آنها قرار ندهد، نهی کردند؛ زیرا شانه‌ها اگرچه عورت محسوب نمی‌شوند، اما پوشاندن آنها برای پوشاندن عورت مناسب‌تر است و به بزرگداشت و تعظیم خداوند متعال هنگام ایستادن در برابر او در نماز، نزدیک‌تر است.
فواید
- جایز بودن نماز خواندن با یک جامهٔ تنها (یک تکه لباس) در صورتی که آنچه را پوشاندنش واجب است، بپوشاند.
- جایز بودن نماز خواندن با دو جامه، که یکی بالای بدن و دیگری پایین آن را بپوشاند.
- مستحب بودن اینکه نمازگزار در هیئت و ظاهری نیکو باشد.
- واجب بودن پوشاندن دو شانه یا یکی از آنها در نماز، در صورتی که برایش ممکن باشد؛ و گفته شده است که این نهی، برای کراهت تنزیهی است.
- دست‌تنگ بودن اصحاب رضی‌الله‌عنهم، تا جایی که برخی از آنان دو تکه لباس نداشتند.
- نووی در معنای حدیث گفته است: حکمت آن این است که اگر کسی لباس را [مانند لنگ] به کمر ببندد و چیزی از آن بر روی شانه‌اش نباشد، این اطمینان وجود ندارد که عورتش آشکار نشود؛ برخلاف حالتی که بخشی از آن را بر روی شانه‌اش قرار دهد. و همچنین به این دلیل که ممکن است نیاز پیدا کند آن را با دست یا دو دستش بگیرد و به آن مشغول شود و در نتیجه، سنتِ قرار دادن دست راست بر روی دست چپ در زیر سینه، و بلند کردن دست‌ها در جایی که بلند کردنشان مشروع است، و غیره را از دست بدهد. افزون بر این، در این کار، ترکِ پوشاندن بالای بدن و محل زینت وجود دارد، و حال آنکه خداوند متعال فرموده است: {خُذُوا زِينَتَكُمْ عِنْدَ كُلِّ مَسْجِدٍ} [اعراف: ۳۱] (زینت خود را در هر مسجدی برگیرید).
شرح: العربية
نَهَى النبيُّ صلى الله عليه وسلم مَن صلّى في ثوب واحد عن أنْ يُجَرِّدَ عاتقيه ما بين الكتف والعنق بحيث لا يضع عليهما شيئًا يسترهما؛ لأن العاتقين وإن لم يكونا عورة، فإن سترهما أمكن في ستر العورة، وهو أقرب إلى إجلال الله تعالى وتعظيمه أثناء الوقوف بين يديه في الصلاة.
- جواز الصلاة في الثوب الواحد إذا ستر ما يجب ستره.
- جواز الصلاة في ثوبين، أحدهما يستر أعلى الجسم، والآخر يستر أسفله.
- استحباب كون المُصلِّي على هيئة حسنة.
- وجوب سَتر العَاتِقَين أو أحدهما في الصلاة، إذا أمْكَنه ذلك، وقيل النهي للتنزيه.
- قِلّة ما في أيدي الصحابة رضي الله عنهم من المال، حتى إن بعضهم لا يملك ثَوبين.
- قال النووي في معنى الحديث: حكمته أنه إذا ائتزر به ولم يكن على عاتقه منه شيء لم يؤمن أن تنكشف عورته، بخلاف ما إذا جعل بعضه على عاتقه، ولأنه قد يحتاج إلى إمساكه بيده أو يديه فيشغل بذلك، وتفوته سنة وضع اليد اليمنى على اليسرى تحت صدره، ورفعهما حيث شرع الرفع، وغير ذلك، لأن فيه ترك ستر أعلى البدن وموضع الزينة، وقد قال الله تعالى: { خُذُوا زِينَتَكُمْ عِنْدَ كُلِّ مَسْجِدٍ } [الأعراف: 31].