سه نفر هستند که دو پاداش دارند: مردی از اهل کتاب که به پيامبر خود و سپس به محمد صلى الله عليه وسلم ايمان آورده باشد؛ برده ای که حقّ الله و حقّ سرورانش را ادا کند؛ و مردی که کنيزی داشته باشد و او را به خوبی تربيت نمايد، سپس آزادش نموده و با او ازدواج نمايد؛ او نيز دو پاداش دارد.

متن عربی

عن أبي موسى الأشعري رضي الله عنه مرفوعاً: «ثلاثة لهم أجْرَان: رجُلٌ من أهل الكتاب آمن بِنَبِيِّه، وآمَن بمحمد، والعَبْد المملوك إذا أَدَّى حَقَّ الله، وحَقَّ مَوَالِيه، ورجل كانت له أمَة فأدَّبَها فأحسن تَأدِيبَها، وَعَلَّمَهَا فأحسن تَعْلِيمَهَا، ثم أعْتَقَها فتزوجها؛ فله أجران».

ترجمه

از ابوموسی اشعری رضی الله عنه روایت است که رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمودند: «ثَلاثَةٌ لَهُمْ أجْرَانِ: رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الكِتَابِ آمَنَ بِنَبِيِّهِ، وَآمَنَ بِمُحَمَّدٍ، وَالعَبْدُ المَمْلُوكُ إِذَا أدَّى حَقَّ الله، وَحَقَّ مَوَالِيهِ، وَرَجُلٌ كَانَتْ لَهُ أَمَةٌ فَأدَّبَهَا فَأَحْسَنَ تَأدِيبَهَا، وَعَلَّمَهَا فَأَحْسَنَ تَعْلِيمَهَا، ثُمَّ أعْتَقَهَا فَتَزَوَّجَهَا، فَلَهُ أَجْرَانِ»: «سه نفر هستند که دو پاداش دارند: مردی از اهل کتاب که به پيامبر خود و سپس به محمد صلى الله عليه وسلم ايمان آورده باشد؛ برده ای که حقّ الله و حقّ سرورانش را ادا کند؛ و مردی که کنيزی داشته باشد و او را به خوبی تربيت نمايد، سپس آزادش نموده و با او ازدواج نمايد؛ او نيز دو پاداش دارد».

شرح

سه گروه اجر و پاداش آنها در روز قیامت مضاعف می گردد؛ یکی از آنها مردی از اهل کتاب است - یعنی فرد یهودی یا نصرانی است - که قبل از بعثت محمد صلی الله علیه وسلم و قبل از ابلاغ دعوتش، به پیامبر زمان خود ایمان آورده باشد؛ یعنی به موسی یا عیسی علیهما الصلاة والسلام ایمان آورده باشد و زمانی که رسول الله صلی الله علیه وسلم مبعوث شده و دعوت خود را ابلاغ نموده، به او ایمان آورده است؛ این فرد دو اجر و پاداش خواهد داشت. اجر و پاداشی در برابر ایمانش به پیامبری که قبلا به سوی او و امثالش فرستاده شده؛ و اجر و پاداش دیگر برای ایمان به محمد صلی الله علیه وسلم؛ فرد دیگر برده ای است که الله متعال را عبادت می کند و وظایفی را که آقایش به او محول کرده، به بهترین وجه ممکن انجام می دهد؛ این فرد نیز دو اجر و پاداش خواهد داشت. و مردی که کنیزی داشته باشد و او را به خوبی تربیت کند و امور دینش از حلال و حرام را به وی بیاموزد، سپس او را از بردگی درآورده و آزادش کند و با وی ازدواج نماید؛ این فرد نیز دو اجر و پاداش خواهد داشت. اجر اول به دلیل آموزش دادن کنیز و آزاد کردن وی؛ و اجر دوم به خاطر نیکی کردن به کنیز بعد از آزاد کردنش در قالب ازدواج با او و حفظ پاکدامنی و عزت او.

موضوع‌ها

• فقه و اصول
• فقه معاملات
• آزاد كردن برده