منبع: HadeethEnc.com, فارسی v۱.۳۰.۰
متن عربی
عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضيَ اللهُ عنهُ سمعتُ رَسُولَ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يقولُ: «أَلاَ إِنَّ الدُّنْيَا مَلْعُونَةٌ، مَلْعُونٌ مَا فِيهَا، إِلاَّ ذِكْرُ اللهِ وَمَا وَالاَهُ وَعَالِمٌ أَوْ مُتَعَلِّمٌ».
ترجمه
از ابوهریره رضیاللهعنه روایت است که گفت: از رسول الله صلیاللهعلیهوسلم شنیدم که میفرمودند: «أَلَا إِنَّ الدُّنْيَا مَلْعُونَةٌ، مَلْعُونٌ مَا فِيهَا، إِلَّا ذِكْرُ اللَّهِ وَمَا وَالَاهُ وَعَالِمٌ أَوْ مُتَعَلِّمٌ». یعنی: «هان! همانا دنیا ملعون است و آنچه در آن است ملعون است، مگر یاد الله و آنچه به آن نزدیک است و [شخص] عالم یا علمآموز».
شرح
پیامبر صلیاللهعلیهوسلم خبر دادهاند که دنیا و آنچه در آن است، مورد خشم خدا، ناپسند، رها شده و دور گردانده شده است. آنچه در آن است رها شده و پسندیده نیست؛ زیرا دنیا و هر آنچه در آن است، از خداوند متعال غافل میکند و از او دور میسازد. مگر یاد خدا و آنچه به آن نزدیک و از جنس آن است، از چیزهایی که خداوند دوست دارد، یا کسی که علم شرعی میداند و آن را به مردم میآموزد، یا علمآموزی که آن را فرامیگیرد.
فواید
- لعنت کردن دنیا به طور مطلق جایز نیست؛ زیرا احادیثی وارد شده که از آن نهی میکنند. اما لعنت کردنِ آن چیزهایی از دنیا که از خداوند متعال دور میکند و از طاعت او غافل میسازد، جایز است.
- هر آنچه در دنیاست، بازی و سرگرمی است، مگر یاد خدا و آنچه سببی و کمکی برای آن باشد.
- بیان فضیلت علم و اهل آن و طلبکنندگان آن.
- ابن تیمیه گفته است: از دنیا تنها چیزی نکوهش میشود که از راه نادرست [به دست آمده و] حرام باشد، یا حلالی که به قصد فزونطلبی و فخرفروشی باشد، و آنچه به قصد مباهات و جدل اندوخته شود. پس اینهاست که نزد خردمندان ناپسند است.
شرح: العربية
أخبر النبي صلى الله عليه وسلم أن الدنيا وما فيها مَبْغُوضة من الله مذمومة متروكة مُبْعدة، متروك ما فيها لا يُحمد؛ لكونها وكل ما فيها يشغل عن الله تعالى ويبعد عنه، إلا ذكر الله وما قاربه وجانسه مما أحبه الله، أو عالمًا بالعلم الشرعي يُعلّمه الناس، أو متعلّمًا له.
- لا يجوز لعن الدنيا مطلقًا؛ لورود أحاديث تنهى عن ذلك، ولكن يجوز لعن ما يبعد منها عن الله تعالى ويشغل عن طاعته.
- كل ما في الدنيا فهو لعب ولهو إلا ذكر الله وما كان سببًا ومُعينًا في ذلك.
- بيان فضل العلم وأهله وطلابه.
- قال ابن تيمية: وإنما يذم منها حرام من غير وجهه، أو حلال على سبيل التكاثر والتفاخر، وما يُقتنى قصد المباهاة والمماراة، فذلك الذي هو ممقوت عند ذوي الألباب.