منبع: HadeethEnc.com, فارسی v۱.۳۰.۰
صحیح استبه روایت مسلم
متن عربی
عَنْ جَرِيرٍ رضي الله عنه عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: «مَنْ يُحْرَمِ الرِّفْقَ يُحْرَمِ الْخَيْرَ».
ترجمه
از جَریر ـ رضی الله عنه ـ روایت است که پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ فرمودند: «مَنْ يُحْرَمِ الرِّفْقَ يُحْرَمِ الْخَيْرَ»: «هرکس از نرم‌خویی محروم شود، از خیر و خوبی محروم می‌شود».
شرح
پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ خبر می‌دهد که هرکس از نرمش و نرم‌خویی محروم باشد، در امور دین و دنیا و تصرفات شخصی خود و در تعامل با دیگران نیز موفق نخواهد بود، زیرا از همهٔ خوبی‌ها محروم شده است.
فواید
- فضیلت نرم‌خویی و تشویق به این اخلاق و نکوهش خشونت.
- نرم‌خویی سبب کسب خیر و خوبی هر دو دنیا و آرامش و آسایش در هر دو می‌باشد، اما خشونت نتیجه‌ای ضد آن دارد.
- نرم‌خویی ناشی از خوش‌اخلاقی و سلامت درون و خشونت ناشی از خشم و تندی است؛ و چنین است که پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ نرم‌خویی را ستوده و در این باره مبالغه کرده است.
- سفیان ثوری ـ رحمه الله ـ به یارانش گفت: «آیا می‌دانید نرم‌خویی چیست؟ آن است که هر امری را در جای آن قرار دهی، شدت و سختگیری را در جای خود و نرمی و آسانگیری را در جای خود، شمشیر را در جای خود و تازیانه را در جای آن.
شرح: العربية
يُخْبِرُ النبيُّ صلى الله عليه وسلم أنّ مَن يُحرَم الرفق فلم يوفق له في أمور الدين والدنيا وفيما يتصرَّف فيه لنفسه، وفيما يتصرَّف فيه مع غيره، فقد مُنِعَ الخيرَ كله.
- فضل الرِّفق والحث على التخلُّق به، وذم العنف.
- الرفق به انتظام خير الدارين واتساع أمرهما، وفي العنف ضد ذلك.
- الرفق ناتج عن حسن الخلق والسلامة، والعنف ناتج عن الغضب والفَظَاظة، ولذا أثنى صلى الله عليه وسلم على الرفق وبالغ فيه.
- قال سفيان الثوري رحمه الله لأصحابه: أتدرون ما الرفق؟ هو أن تضع الأمور مواضعها، الشدة في موضعها، واللين في موضعه، والسيف في موضعه، والسوط في موضعه.