منبع: HadeethEnc.com, فارسی v۱.۳۰.۰
متن عربی
عن ابن عباس، قال: جاء رجل إلى النبي صلى الله عليه وسلم فقال: إنَّ امرأتي لا تمنع يد َلامِسٍ قال: «غَرِّبْهَا» قال: أخاف أن تَتْبعها نفسي، قال: «فاستَمْتَعِ بها».
ترجمه
از ابن عباس رضی الله عنهما روایت است که می گوید: مردی نزد رسول الله صلی الله علیه وسلم آمد و گفت: همسرم از اینکه کسی با دستش او را لمس کند، پرهیز نمی کند. رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمودند: «غَرِّبْهَا»: «با طلاق از او دوری کن». وی گفت: می ترسم دلم به دنبال او باشد و دوری او را تحمل نکنم. رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمودند: «فَاسْتَمتعْ بِهَا»: «از او بهره گیر».
شرح
در این حدیث آمده که یکی از صحابه برای مشورت با رسول الله صلی الله علیه وسلم در مورد همسرش، نزد ایشان می آید و خبر می دهد که همسرش دست کسی را رد نمی کند که او را لمس کند؛ در معنای این بخش اختلاف زیادی شده است؛ و درست ترین معنا این است که وی از مردان دوری نمی کند و از اینکه کسی دستش را دراز کند تا با لمس او لذت ببرد، پرهیز نمی کند. یا اینکه از سخن گفتن با مردان و از اینکه در چشم مردان باشد، چنانکه بدنش را لمس کنند یا با وی دست بدهند، ابایی ندارد و از این موارد پرهیز نمی کند. و به این معنا نیست که از زنا پرهیز نمی کند. چون رسول الله صلی الله علیه وسلم ازدواج با زن زناکار را تایید نمی کند. به هرحال رسول الله صلی الله علیه وسلم همان ابتدا از باب نصیحت و خیرخواهی و دلسوزی، به وی اشاره می کند از وی جدا شود تا از معاشرت با کسی که چنین وضعی دارد، پاک بماند؛ اما مرد مذکور از محبت شدید خود نسبت به او خبر می دهد و اینکه می ترسد با طلاق دادن او، مشتاق وی بوده و نتواند از او دل بکند؛ بنابراین رسول الله صلی الله علیه وسلم مصلحت را در این می بیند که با آن زن زندگی کند چون در این شرایط ترس آن می رود که از طلاق دادن او مفسده ی بزرگتری به وجود بیاید؛ و دفع بزرگ ترین ضرر با کمترین ضرر لازم است. و چه بسا بعد از آن رفتارش تغییر کند. والله اعلم
شرح: العربية
أفاد هذا الحديث أن هذا الصحابي جاء مستشيرًا النبيَّ صلى الله عليه وسلم في أمر زوجته، فأخبره بأنها لا ترد يد لامس، وهذا المعنى اختلف فيه كثيراً، والأقرب أنها كانت غير متحاشية للرجال، وأنها لا تمتنع ممن يمد يده ليتلذذ بلمسها، أو أنها لا تتحفظ من الرجال حديثًا وستراً بحيث يلمسون جسدها أو يصافحونها، ولا تتحرز من ذلك، وليس معناه أنها لا تمتنع من الزنا؛ لأنه -عليه الصلاة والسلام- لا يقره على نكاح زانية، فكأنه صلى الله عليه وسلم أشار عليه أولًا بفراقها نصيحة له، وشفقة عليه في تنزهه من معاشرة من هذه حالها، فأعلمه الرجل بشدة محبته لها وخوفه أن تشتاق نفسه لها بسبب فراقها، فرأى صلى الله عليه وسلم المصلحة له في هذا الحال إمساكها خوفًا من مفسدة عظيمة تترتب على فراقها، ودفع أعظم الضررين بأخفهما متعين ولعله يرجى لها الصلاح بعد، والله تعالى أعلم.
- أن الواجب على المرأة هو التصون والتحفظ والبعد عن الرجال الأجانب وعدم الاختلاط بهم وعدم الانبساط معهم؛ قال -تعالى-: {فلا تخضعن بالقول فيطمع الذي في قلبه مرض} [الأحزاب: 32].
- أنَّ الواجب على الرجل المحافظة على أهله من زوجة وبنت وأخت وقريبة، وأن يبعدهن عن الرجال وعن مواطن الشبهة.
- إذا تحقق الرجل من وقوع الفاحشة، أو ترك الواجبات من الطاعات، كالصلوات الخمس، وصوم رمضان، فيجب عليه فراقها، ولا يحل له إمساكه.
- صراحة الصحابة -رضي الله عنهم- في معرفة الحق.
- ذكر الإنسان بما يكره يجوز للمصلحة والاستفتاء، وليس من الغيبة.
- الحديث دليل على قاعدة عظيمة وهي دفع أعظم الضررين بأخفهما.