منبع: HadeethEnc.com, فارسی v۱.۳۰.۰
متن عربی
عن ابن عباس رضي الله عنهما قال: لما أتى ماعزُ بن مالك النبيَّ صلى الله عليه وسلم قال له: «لعلك قَبَّلْتَ، أو غَمَزْتَ، أو نَظَرْتَ» قال: لا يا رسول الله، قال: «أَنِكْتَهَا». لا يَكْنِي، قال: فعند ذلك أَمَرَ بِرَجْمِهِ.
ترجمه
از ابن عباس رضی الله عنهما روایت است که می گوید: زمانی که ماعز بن مالک نزد رسول الله صلی الله علیه وسلم آمد، ایشان به وی فرمود: «لَعَلَّكَ قَبَّلْتَ، أَوْ غَمَزْتَ، أَوْ نَظَرْتَ»: «شاید بوسیدی یا اشاره ای کردی و لمس نمودی یا نگاه کردی». ماعز گفت: نه ای رسول خدا (هیچیک از این موارد نبوده است). رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمود: «أَنِكْتَهَا»: «آیا با وی آمیزش جنسی در محل آلت تناسلی داشتی؟». و ماعز به صراحت این مساله را تایید نمود و با کنایه پاسخ نداد. ابن عباس می گوید: در این هنگام بود که رسول الله صلی الله علیه وسلم به سنگسار کردن وی دستور داد.
شرح
این حدیث در مورد داستان سنگسار شدن ماعز رضی الله عنه می باشد. زمانی که ماعز به ارتکاب زنا اعتراف می کند، رسول الله صلی الله علیه وسلم درصدد ارزیابی عقل او برآمده و صحت اقرارش را بررسی می کند؛ تا کاملا مشخص شود حقیقت زنا را می داند یا نه؛ چه بسا کاری انجام داده باشد که مصداق زنا نیست و تنها مرتکب برخی از مقدمات آن شده باشد. به همین دلیل از وی سوال می کند که شاید بوسه و اشاره و لمس و مانند آن در میان بوده است؛ اما زمانی که مطمئن می شود حقیقت زنا را می داند و بعد از اطمینان یافتن از اعترافش، به سنگسار شدن وی دستور می دهد.
شرح: العربية
الحديث وارد في قصة رجم ماعز رضي الله عنه ، وذلك أنه لما أقر على نفسه بالزنا، أراد النبي -عليه الصلاة والسلام- أن يختبر عقله وصحة إقراره، ليتبين هل يعرف حقيقة الزنا أو لا؛ لأنه ربما فعل ما ليس بزنا حقيقة وتجوز بإطلاق بعض مقدمات عليه، فلهذا سأله عن التقبيل والغمز ونحوه، فلما وقف على أنه يعرف حقيقة الزنا أمر برجمه، بعد التأكد من صحة إقراره.
- أنَّ الزنا يثبت بالإقرار، كما يثبت بالشهادة.
- أنَّ حد المحصَن الزاني رجمه بالحجارة حتى يموت.
- أنه يجب على القاضي والمفتي التثبت في الأحكام، والسؤال بالتفصيل عما يجب الاستفسار عنه، مما يغيِّر الحكم في المسألة؛ فإنَّ النَّبيَّ -صلى الله عليه وسلم- سأل المقر هنا عن عمله، حتى تبيَّن له أنَّه فعل حقيقة الزنا، وأعرض عنه لعله يرجع عن اعترافه, حتى كرر الإقرار أربع مرات.
- الدلالة على أنه يندب تلقين ما يسقط الحد، وأن الإقرار لا بد فيه من اللفظ الصريح الذي لا يحتمل غير الجماع.
- حرص الشريعة على صيانة الدماء.