حدیث

هر نیازمندی از آن بخورد به شرطی که چیزی از آن را در لباسش نریزد (و با خود نبرد)، چیزی بر او نیست و هرکس مقداری از آن را با خود ببرد، باید آنچه برده یا مثل آن را بازگرداند و مجازات می شود؛ و هرکس بعد از حفاظت خرما در جای خشک کردن آن (جرین)، مقداری خرما معادل بهای سپری بدزدد، دستش قطع می شود.

منبع: HadeethEnc.com, فارسی v۱.۳۰.۰

سند آن حسن استبه روایت ابن ماجه - به روایت ترمذی - به روایت نسائی - به روایت ابوداوود

متن عربی

عن عبد الله بن عمرو بن العاص عن رسول الله صلى الله عليه وسلم أنه سئل عن الثمر المعلق؟ فقال: «من أصاب بِفِيْهِ من ذِي حَاجَةٍ غير مُتَّخِذٍ خُبْنَةً فلا شيء عليه، ومن خرج بشيء منه فعليه غَرَامَةُ مِثْلَيْهِ والعقوبة، ومن سرق منه شيئا بعد أن يُؤْوِيَهُ الجَرِينُ فَبَلَغَ ثَمَن المِجَنِّ فَعَليْهِ القَطْعُ».

ترجمه

از عبدالله بن عمرو بن عاص روایت است که از رسول الله صلى الله عليه وسلم در مورد میوه ی آویزان از درخت سوال شد؟ ایشان فرمودند: «مَنْ أَصَابَ بِفِيهِ مِنْ ذِي حَاجَةٍ غَيْرَ مُتَّخِذٍ خُبْنَةً فَلَا شَيْءَ عَلَيْهِ، وَمَنْ خَرَجَ بِشَيْءٍ مِنْهُ فَعَلَيْهِ غَرَامَةُ مِثْلَيْهِ وَالْعُقُوبَةُ، وَمَنْ سَرَقَ مِنْهُ شَيْئًا بَعْدَ أَنْ يُؤْوِيَهُ الْجَرِينُ فَبَلَغَ ثَمَنَ الْمِجَنِّ فَعَلَيْهِ الْقَطْعُ»: «هر نیازمندی از آن بخورد به شرطی که چیزی از آن را در لباسش نریزد (و با خود نبرد)، چیزی بر او نیست و هرکس مقداری از آن را با خود ببرد، باید آنچه برده یا مثل آن را بازگرداند و مجازات می شود؛ و هرکس بعد از حفاظت خرما در جای خشک کردن آن (جرین)، مقداری خرما معادل بهای سپری بدزدد، دستش قطع می شود».

شرح

رسول الله صلی الله علیه وسلم در مورد ثمری که هنوز بر روی درخت است سوال می شود که آیا خوردن از آن جایز است؟ پس خبر می دهد: هرکس زیر درخت از میوه ی آن بچیند که همان جا بخورد و چیزی از آن را در لباس خود برای بردن نریزد، چیزی بر او نیست؛ چون معمولا از این موارد گذشت می شود. و معمولا چنین مواردی اندک است؛ اما کسی که میوه ها را بچیند که به بیرون از باغ ببرد، ضامن آنها می باشد و در برابر این کار مجازات می شود؛ چون مالی را برداشته که برای او حلال نیست؛ اما کسی که از میوه و ثمره ای که در محل خشک کردن و انبار کردن محفوظ شده، به اندازه ی بهای سپری در عهد رسول الله صلی الله علیه وسلم - که نصاب سرقت بوده - بردارد، حکم وی حکم دزد می باشد چون چیزی را از محلی محفوظ برداشته است و در این صورت با وجود همه ی شروط قطع دست، باید دستش قطع شود.

شرح: العربية

سئل النبي -عليه الصلاة والسلام- عن الثمر المدلى في الشجر هل يجوز الأكل منه؟ فأخبر أن من أخذ بفمه، أي قطف ليأكل في مكانه، من غير أن يحمل في ثوبه فلا شيء عليه؛ لكونه جرت العادة بالتسامح في مثله؛ لأنه قليل عادةً، لكن من خرج من البستان ومعه منه شيء فإنه يضمنه ويعاقب لكونه أخذ شيئا لا يحل له، أما من أخذ من الثمر بقدر قيمة الترس في العهد النبوي -وهو نصاب السرقة- بعد أن يحرز ويخبأ في موضع التجفيف والتخزين، فهذا حكمه حكم السارق لأنه أخذ شيئًا من الحرز فعليه القطع إذا توفرت شروط القطع الأخرى.

  • إذا مر الإنسان بالتمر على رؤوس النخل، أو الثمر في الشجرة، أو الماشية واللبن في ضروعها، فله أن يأكل، أو يشرب حاجته، من غير أن يحمل معه شيئًا؛ لأنَّ أصحاب البساتين، وأصحاب الماشية جرت عادتهم بالسماحة والرضا بمثل هذا، والإذن العرفي، كالإذن اللفظي.
  • لا يجوز أن يأخذ أحد من التمر على رؤوس النخل، ومن الثمر في شجره، ويذهب به، فهذا أخذ من مال الغير بدون إذنه، ولا رضاه، فعليه الغرامة بالمثل، أو القيمة، وعليه التعزير بما يراه الحاكم بدون قطع؛ لأنَّه لم يأخذ مالاً من حرزه.
  • لا يجوز أن يأخذ من الطعام المودعَ في الجرِين والبيدر، فإذا بلغ ما أخذه قدر نصاب حد السرقة فعليه الحد بقطع يده.
  • أن من سرق من غير حرز ضوعفت عليه القيمة عقوبة له.
  • الحديث دليل على اشتراط الحرز في المسروق.
  • اشتراط النصاب في السرقة لقوله: "فبلغ ثمن المجن".

موضوع‌ها

گزارش اشتباه

بیشتر