منبع: HadeethEnc.com, فارسی v۱.۳۰.۰
متن عربی
عن عبد الله بن مسعود رضي الله عنه عن النبي صلى الله عليه وسلم أنه قال: "أكبر الكبائر: الإشراك بالله، والأمن من مَكْرِ الله، والقُنُوطُ من رحمة الله، واليَأْسُ من رَوْحِ الله".
ترجمه
عبدالله بن مسعود - رضى الله عنه - از پيامبر - صلى الله عليه و سلم - روايت مى كند كه فرمودند: "بزرگترين گناهان كبيره: شرک ورزيدن به الله متعال، ايمن بودن از مكر الله متعال، نااميدى از رحمت الله متعال و مأيوس شدن از لطف الله متعال است".
شرح
در این حدیث رسول الله صلی الله علیه وسلم از گناهانی به عنوان بزرگترین گناهان تعبیر می کند که عبارتند از: شرک ورزیدن به الله متعال در ربوبیت یا عبودیت؛ و ابتدا از این گناه آغاز می کند چون بزرگترین گناهان می باشد. و قطع امید از الله متعال؛ چون سوء ظن به الله متعال و جهل به وسعت رحمت الهی می باشد. و در امان دیدن خود از استدراج الله متعال نسبت به بنده با نعمت هایی که در اختیار او قرار می دهد تا غافلانه و ناگهانی او را مواخذه کند. مراد از حدیث مذکور، محصور بودن گناهان کبیره در این موارد نیست، چون گناهان کبیره زیاد هستند، بلکه منظور بیان بزرگترین آنها می باشد.
فواید
- گناهان به كبيره و صغيره تقسيم مى شوند.
- اينكه شرک بزرگترين گناهان، و بزرگترين گناهان كبيره است.
- ايمن بودن از مكر الله متعال و نااميد بودن از رحمتش حرام است، و هر دو از بزرگترين گناهان كبيره به شمار مى روند.
- توصيف الله متعال در مقابل ماكرين جايز است، و اين صفت كمال است، و آنچه كه نكوهش مى شود مكر كردن به كسى كه سزاوار مكر نيست.
- بر بنده واجب است كه در بين ترس و رجاء باشد، به طوری كه اگر ترسيد دچار نااميدى نمى شود، و اگر اميدوار بود خود را در امان نمى داند.
- ثابت كردن صفت رحمت براى الله متعال، به طوری كه لايق مقام الهى باشد.
- گمان نيک بردن به الله متعال واجب است.
شرح: العربية
ذكر رسول الله -صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ- في هذا الحديث ذنوبًا تعتبر من كبائر الذنوب، وهي: أن يُجعل لله سبحانه شريكٌ في ربوبيته أوعبوديته وبدأ به؛ لأنه أعظم الذنوب، وقطع الرجاء والأمل من الله؛ لأن ذلك إساءة ظنٍّ بالله وجهل بسعة رحمته، والأمن من استدراجه للعبد بالنعم حتى يأخذه على غفلة، وليس المراد بهذا الحديث حصر الكبائر فيما ذكر؛ لأن الكبائر كثيرة، لكن المراد بيان أكبرها.
- انقسام الذنوب إلى كبائر وصغائر.
- أن الشرك أعظم الذنوب وأكبر الكبائر.
- تحريم الأمن من مكر الله -سبحانه- واليأس من رحمته، وأنهما من أكبر الكبائر.
- جواز وصف الله -تعالى- بالمكر في مقابلة الماكرين، وهذه صفة كمال، والمذموم هو المكر بمن لا يستحق أن يُمكر به.
- أن الواجب على العبد أن يكون بين الخوف والرجاء، فإذا خاف لا ييأس، وإذا رجا لا يأمن.
- إثبات صفة الرحمة لله -تعالى- على وجه يليق بجلاله.
- وجوب إحسان الظن بالله -عز وجل-.