وقتی با رسول الله صلى الله عليه وسلم بر سرِ حرف شنوی و اطاعت پيمان می بستيم، به ما می فرمود: «در حدّی که توانايیِ - اطاعت و حرف شنوی - داريد».

متن عربی

عن ابن عمر رضي الله عنهما قال: كنا إذا بايعنا رسول الله صلى الله عليه وسلم على السمع والطاعة، يقول لنا: «فيما استطعتم».

ترجمه

از ابن عمر رضی الله عنهما روایت است که می گوید: وقتی با رسول الله صلى الله عليه وسلم بر سرِ حرف شنوی و اطاعت پيمان می بستيم، به ما می فرمود: «فيما اسْتَطَعْتُمْ»: «در حدّی که توانايیِ - اطاعت و حرف شنوی - داريد».

شرح

ابن عمر رضی الله عنهما خبر می دهد که هرگاه آنان (صحابه) با رسول الله صلی الله علیه وسلم بیعت می کردند، رسول الله صلی الله علیه وسلم ایشان را به حرف شنوی و اطاعت امر می کرد و اطاعت را به میزان توان آنان مقید می نمود؛ به این معنا که هرگاه مسلمانی از سوی ولی امر خود به امری مکلف شد که از توان وی خارج بود، در این صورت اطاعت از وی جایگاهی ندارد. چنانکه الله متعال می فرماید: «لاَ يُكَلِّفُ اللهُ نَفْساً إِلاَّ وُسْعَهَا» [بقره: 286] «الله به هیچکس جز به اندازه ی توانش تکلیف نمی کند».

موضوع‌ها

• دعوت و احتساب
• سياست شرعى
• حقوق امام (حاکم) در برابر ملت