منبع: HadeethEnc.com, فارسی v۱.۳۰.۰
متن عربی
عن أبي هريرة قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم: «حَقٌّ عَلَى كُلِّ مُسْلِمٍ أَنْ يَغْتَسِلَ فِي كُلِّ سَبْعَةِ أَيَّامٍ يَوْمًا، يَغْسِلُ فِيهِ رَأْسَهُ وَجَسَدَهُ».
ترجمه
از ابوهریره ـ رضی الله عنه ـ روایت است که گفت: رسول الله ـ صلی الله علیه وسلم ـ فرمودند: «حَقٌّ عَلَى كُلِّ مُسْلِمٍ أَنْ يَغْتَسِلَ فِي كُلِّ سَبْعَةِ أَيَّامٍ يَوْمًا، يَغْسِلُ فِيهِ رَأْسَهُ وَجَسَدَهُ»: «بر هر مسلمانی لازم است که در هر هفت روز، یک روز غسل کند و در آن روز سر و بدن خود را بشوید».
شرح
پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ خبر میدهد که این حق (الله) بر عهدهٔ هر مسلمان بالغ و عاقل است که در هر هفت روز هفته، یک روز را غسل کند و در این غسل، سرش و بدنش را برای طهارت و نظافت بشوید؛ و شایستهترین روز برای این کار چنانکه از برخی روایات فهمیده میشود، روز جمعه است. و غسل کردن در روز جمعه، پیش از نماز جمعه مستحب است و استحباب آن موکد است؛ حتی اگر مثلا روز پنجشنبه غسل کرده باشد؛ و آنچه این غسل را از وجوب به استحباب نزول میبخشد این سخن عایشه ـ رضی الله عنها ـ است که میفرماید: «مردم در کار و تلاش خود بودند و چون به نماز جمعه میرفتند به همان شکل [و لباس کار] خود میرفتند، پس به آنان گفته شد: اگر غسل کنید [بهتر است]» به روایت بخاری؛ و در روایت دیگری از او آمده است: «بو داشتند» یعنی بوی عرق و مانند آن؛ و با این حال به آنان گفته شد: «اگر غسل میکردید (بهتر بود)»، بنابراین برای دیگران من باب اولی [غسل واجب نیست].
فواید
- اهتمام و توجه اسلام به نظافت و طهارت.
- غسل جمعه برای نماز، مستحبِ موکد است.
- از سر به صورت مشخص نام برده شده اگرچه ذکر بدن، سر را نیز شامل میشود؛ و این برای توجه به [نظافت] سر است.
- غسل برای هر کسی که بوی بدش باعث آزار مردم میشود واجب است.
- تاکید غسل در روز جمعه بیشتر است، برای فضلی که این روز دارد.
شرح: العربية
أَخْبَرَ رسولُ الله صلى الله عليه وسلم: أنه حقٌّ متأكد على كل مسلم بالغ عاقل أنْ يغتسلَ في كل سبعة أيام من الأسبوع يومًا، فيغسل في هذا اليوم رأسَه وجسدَه، طلبًا للطهارة والنظافة، وأَولى هذه الأيام يومُ الجمعة، كما يُفهم من بعض الروايات، والاغتسال يوم الجمعة قبل الصلاة مستحب استحبابًا مؤكدًا، ولو كان اغتسل يوم الخميس مثلًا، والصارف عن الوجوب قول عائشة رضي الله عنها: "كان الناسُ مَهَنَةَ أنفسهم، وكانوا إذا راحوا إلى الجمعة راحوا في هيئتهم: فقيل لهم: لو اغتسلتم"، رواه البخاري، وفي رواية له: "لهم أرواح" أي رائحة العَرَقِ ونحوِه، ومع ذلك قيل لهم "لو اغتسلتم"، فغيرُهم من باب أولى.
- اهتمام وعناية الإسلام بالنظافة والطهارة.
- غسل الجمعة مستحب استحبابًا مُؤكدًا للصلاة.
- ذِكْر الرَّأس وإن كان ذِكْر الجسد يشمله؛ للاهتمام به.
- ﻳﺠﺐ ﺍﻟﻐﺴﻞ ﻋﻠﻰ ﻛﻞ ﻣﻦ ﻭُﺟِﺪﺕْ ﺑﻪ ﺭﺍﺋﺤﺔٌ ﻛﺮﻳﻬﺔٌ ﻳﺘﺄﺫﻯ ﺑﻬﺎ ﺍﻟﻨﺎس.
- آكَدُ يومٍ للاغتسال يوم الجمعة؛ لفضله.