منبع: HadeethEnc.com, فارسی v۱.۳۰.۰
صحیح استبه روایت مسلم
متن عربی
عَنِ ابْنِ عُمَرَ رَضيَ اللهُ عنهما قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «إِنَّ أَحَبَّ أَسْمَائِكُمْ إِلَى اللهِ عَبْدُ اللهِ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ».
ترجمه
از ابن عمر رضیاللهعنهما روایت است که گفت: رسول خدا صلیاللهعلیهوسلم فرمودند: «إِنَّ أَحَبَّ أَسْمَائِكُمْ إِلَى اللَّهِ عَبْدُ اللَّهِ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ». «همانا محبوبترین نامهای شما نزد خداوند، عبدالله و عبدالرحمن است».
شرح
پیامبر صلیاللهعلیهوسلم خبر دادهاند که محبوبترین نامها نزد خداوند برای نامگذاری پسران، عبدالله یا عبدالرحمن است.
فواید
- قرطبی گفته است: نامهایی که مانند این دو باشند، به آنها ملحق میشوند، مانند عبدالرحیم، عبدالملک و عبدالصمد. و این نامها از این جهت نزد خداوند محبوبترند که دربردارندهٔ صفتی هستند که برای خداوند واجب است (ربوبیت) و صفتی که برای انسان و شایستهٔ اوست و آن بندگی است. سپس «عبد» (بنده) به «رب» (پروردگار) به صورت اضافهای حقیقی اضافه شده است، پس مصادیق این نامها [در عالم واقع] صدق یافته و به این ترکیب شرافت یافتهاند و در نتیجه این فضیلت برایشان حاصل شده است. و دیگری گفته است: حکمت در اکتفا کردن به این دو نام این است که در قرآن، اضافهٔ «عبد» به یکی از نامهای خداوند متعال جز در مورد این دو نام، واقع نشده است. خداوند متعال فرموده است: {وَأَنَّهُ لَمَّا قَامَ عَبْدُ اللَّهِ يَدْعُوهُ} (و اینکه هنگامی که بندهٔ الله برخاست تا او را بخواند) و در آیهای دیگر فرموده است: {وَعِبَادُ الرَّحْمَنِ} (و بندگان [خدای] رحمان). و این سخن خداوند متعال آن را تأیید میکند: {قُلِ ادْعُوا اللَّهَ أَوِ ادْعُوا الرَّحْمَنَ} (بگو: «الله» را بخوانید یا «رحمان» را بخوانید).
شرح: العربية
أخبر النبي صلى الله عليه وسلم أن أحب الأسماء إلى الله هي تسمية الذَّكَر: عبدالله، أو: عبدالرحمن.
- قال القرطبي: يلتحق بهذين الاسمين ما كان مثلهما كعبد الرحيم وعبد الملك وعبد الصمد، وإنما كانت أحب إلى الله، لأنها تضمنت ما هو وصف واجب لله وما هو وصف للإنسان وواجب له وهو العبودية، ثم أضيف العبد إلى الرب إضافة حقيقية فصدَّقت أفراد هذه الأسماء وشرفت بهذا التركيب فحصلت لها هذه الفضيلة، وقال غيره: الحكمة في الاقتصار على الاسمين أنه لم يقع في القرآن إضافة عبد إلى اسم من أسماء الله تعالى غيرهما، قال الله تعالى: {وَأَنَّهُ لَمَّا قَامَ عَبْدُ اللَّهِ يَدْعُوهُ} وقال في آية أخرى: {وَعِبَادُ الرَّحْمَنِ} ويؤيده قوله تعالى: { قُلِ ادْعُوا اللَّهَ أَوِ ادْعُوا الرَّحْمَنَ}.