Kaynak: HadeethEnc.com, Türkçe v1.71.0
Arapça metin
عن عبد الله بن عمرو بن العاص رضي الله عنهما مرفوعاً: "كُلُوا، وَاشْرَبُوا، وَتَصَدَّقُوا، وَالْبَسُوا، غَيْرَ مَخِيلَة، وَلَا سَرَف".
Çeviri
Abdullah b. Amr b. el-Âs -radıyallahu anhuma-'dan merfû olarak rivayet edildiğine göre, Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- şöyle buyurmuştur: «Yeyin, için, giyinin ve tasadduk edin. Fakat israf ve kibirden sakının.!»
Açıklama
Bu hadis yemede, içmede, giymede israfa kaçılmasının haram olduğuna delalet etmektedir. Sadaka verirken de riya olmadan ve şöhrete kaçmadan verilmesi emredilmiştir. İsrafın hakikati her söz ve fiilde haddi aşmaktır. Harcamadaki israf, israfın en meşhur olanıdır. Hadis, Allah Teâlâ'nın şu sözünden alınmıştır: "Yeyin için fakat israf etmeyin." (A'raf Suresi: 31) Bu hadiste kibir ve kendini beğenmişlik haram kılınmıştır. Bu hadis, kişinin kendisine çeki düzen vermesi için faziletli amelleri bir araya toplamıştır ve aynı zamanda bedenin ve ruhun dünya ve ahirette maslahatına olan şeyleri içermektedir. Her şeyde olan israf, beden ve yaşama zarar verir ve bunları heba etmeye götürür. Eğer ruh, bir çok hususta bedene tabi oluyorsa ve kibir kendini beğenmişliğe götürüyorsa nefse zarar verir. Ahirette günah kazandırması bakımından, dünyada da insanların öfkesine sebebiyet vermesi bakımından zararlıdır. Buhari'nin muallak olarak İbn Abbas'tan rivayet ettiği hadiste söyle buyrulmuştur: «İstediğini ye, istediğini giy! Seni yanlış yola götüren, israf ve kibirlenmektir.»
Açıklama: العربية
دل هذا الحديث على تحريم الإسراف في المأكل والمشرب والملبس والأمر بالتصدق من غير رياء ولا سمعة، وحقيقة الإسراف مجاوزة الحد في كل فعل أو قول وهو في الإنفاق أشهر. والحديث مأخوذ من قوله تعالى: {وكلوا واشربوا ولا تسرفوا} وفيه تحريم الخيلاء والكبر. وهذا الحديث جامع لفضائل تدبير الإنسان نفسه، وفيه مصالح النفس والجسد في الدنيا والآخرة، فإن السرف في كل شيء مضر بالجسد ومضر بالمعيشة، ويؤدي إلى الإتلاف فيضر بالنفس إذا كانت تابعة للجسد في أكثر الأحوال، والمخيلة تضر بالنفس حيث تكسبها العجب، وتضر بالآخرة حيث تكسب الإثم، وبالدنيا حيث تكسب المقت من الناس، وقد علق البخاري عن ابن عباس «كل ما شئت واشرب ما شئت ما أخطأتك اثنتان سرف ومخيلة».
- في هذا الحديث قاعدة مهمة في الاقتصاد.
- إباحة الأكل والشرب من ملاذ الدنيا المباحة.
- وجوب اجتناب الإسراف والتكبر.