Kaynak: HadeethEnc.com, Türkçe v1.71.0
Arapça metin
عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ رضي الله عنه قَالَ: سَمِعْتُ رَسُولَ اللهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ: «قَالَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى: يَا ابْنَ آدَمَ إِنَّكَ مَا دَعَوْتَنِي وَرَجَوْتَنِي غَفَرْتُ لَكَ عَلَى مَا كَانَ فِيكَ وَلاَ أُبَالِي، يَا ابْنَ آدَمَ لَوْ بَلَغَتْ ذُنُوبُكَ عَنَانَ السَّمَاءِ ثُمَّ اسْتَغْفَرْتَنِي غَفَرْتُ لَكَ، وَلاَ أُبَالِي، يَا ابْنَ آدَمَ إِنَّكَ لَوْ أَتَيْتَنِي بِقُرَابِ الأَرْضِ خَطَايَا ثُمَّ لَقِيتَنِي لاَ تُشْرِكُ بِي شَيْئًا لأَتَيْتُكَ بِقُرَابِهَا مَغْفِرَةً».
Çeviri
Enes b. Mâlik -radıyallahu anh- şöyle demiştir: Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'i şöyle derken işittim: «Allah -Tebâreke ve Teâlâ- diyor ki: "Ey âdemoğlu! Sen bana dua edip, (affımı) ümit ettikçe, ben senden her ne sadır olsa aldırmam, seni affederim. Ey âdemoğlu! Senin günahların gökyüzüne kadar ulaşmış olsa da sen bağışlama dilesen, seni bağışlarım ve günahlarına aldırmam. Ey âdemoğlu! Sen bana yeryüzünü dolduracak kadar günahla gelsen ve bana ortak koşmamış halde huzuruma çıksan, ben seni aynı miktarda bağışlama ile karşılarım.»
Açıklama
Peygamber Efendimiz -sallallahu aleyhi ve sellem- Allah -Tebâreke ve Teâlâ-'nın kutsi hadiste şöyle buyurduğunu bildirmiştir: Ey âdemoğlu! Bana dua ettiğin, rahmetimi umduğun ve ümitsizliğe kapılmadığın sürece; işlediğin bu günah ve masiyet büyük günah olsa bile günahını örter ve önemsemeden silerim. Ey âdemoğlu! Eğer senin günahların gökle yer arasını dolduracak ve kenarlarını kaplayacak kadar çok olsa bile, benden bağışlanma diledikten sonra ne kadar çok olduğunu önemsemeden hepsini silerim ve affederim. Ey âdemoğlu! Eğer sen öldükten sonra yeryüzü dolduracak kadar günah ve isyanlarla bana gelirsen ve bana hiçbir şeyi ortak koşmadan tevhit üzere ölmüş olursan; bu günahları ve isyanları, yeryüzünü dolduracak kadar mağfiretle karşılarım. Çünkü benim; mağfiretim boldur, şirk hariç bütün günahları affederim.
Faydalar
- Yüce Allah'ın rahmeti, bağışlaması ve mağfiretinin çokluğu ifade edilmiştir.
- Tevhidin fazileti ve Yüce Allah'ın tevhit ehlinin günah ve masiyetlerini affedeceği ifade edilmiştir.
- Şirkin tehlikesi ve Yüce Allah'ın müşrikleri affetmeyeceği ifade edilmiştir.
- İbn Recep -rahimehullah- şöyle demiştir: Bu hadis, günahların affedilmesinin üç sebebini içermektedir: Birincisi: Umutla beraber dua etmek, ikincisi: İstiğfar ve tövbe talebinde bulunmak, üçüncüsü: Tevhit üzere ölmektir.
- Bu hadis, Peygamber Efendimiz -sallallahu aleyhi ve sellem-'in Rabbinden rivayet ettiği hadislerdendir. Kutsî hadis ya da ilahi hadis olarak isimlendirilir. Lafzı ve manası Yüce Allah'a aittir. Ancak Kur'an-ı Kerim'i diğerlerinden ayıran; okunmasının ibadet olması, okumadan önce abdest alınması, Kur'an'daki meydan okuma, mucizelik vb. özellikler kutsî hadiste yoktur.
- Günahlar üç türlüdür: Birincisi: Allah'a şirk koşmak; Allah bunu kesinlikle bağışlanmaz. Allah -Azze ve Celle- şöyle buyurmuştur: {Şüphesiz kim Allah'a ortak koşarsa, Allah ona Cennet'i haram kılmıştır}. İkincisi: Kulun kendi nefsiyle ilgili günahları: Bunlar, Allah ile kul arasındaki günahlar ve isyanlardır. Yüce Allah, dilerse bunları bağışlar ve affeder. Üçüncüsü: Kulların birbirine zulmetmesi gibi bu tür günahları Allah bırakmaz. Bu konuda mutlaka adalet sağlanır ve herkes hakkını alır.
Açıklama: العربية
أَخْبَرَ النبيُّ صلَّى اللهُ علَيه وسلَّم أنَّ الله تباركَ وتعالى قال في الحديثِ القدسيِّ: يا ابنَ آدمَ ما دمْتَ تدْعونِي وتَرْجو رَحْمتي، ولمْ تَقْنَطْ؛ سَتَرتُ ذنبَكَ ومحوتُه غير مبالٍ فيه؛ ولو كانَ هذا الذنب والمعصية من الكبائر. يا ابن آدم: لو كَثُرَت ذُنوبُك كثرةً تَملَأُ ما بينَ السَّماءِ والأرضِ بحيث تَبلُغُ أقطارَها وتَعُمَّ نَواحِيَها، ثمَّ استَغفَرتَني؛ محوت وغَفَرتُ لك جميعَها غيرَ مُبالٍ بكَثرتِها. يا ابنَ آدمَ: إنَّك لو أتيتَني بعدَ الموتِ بمِلْءِ الأرضِ ذُنوبًا ومَعاصِيَ، وكنتَ قد مِتَّ مُوحِّدًا لا تُشرِكُ بي شيئًا؛ لقابَلتُ هذه الذُّنوبَ والْمعاصِيَ، بمِلْئِ الأرض، مَغفِرةً؛ لأنَّني واسِعُ المغفرةِ، وأغفِرُ كل الذنوب إلا الشِّركَ.
- سعة رحمة الله تعالى ومغفرته وفضله.
- فضل التوحيد، وأنَّ الله يغفر للموحدين الذنوب والمعاصي.
- خطر الشرك وأن الله لا يغفر للمشركين.
- قال ابن رجب: وقد تضمَّن هذا الحديث الأسباب الثلاثة التي تحصل بها مغفرة الذنوب: الأول: الدعاء مع الرجاء، الثاني: الاستغفار وطلب التوبة، الثالث: الموت على التوحيد.
- هذا الحديث مما يرويه النبي صلى الله عليه وسلم عن ربه، ويسمى بالحديث القدسي أو الإلهي، وهو الذي لفظه ومعناه من الله، غير أنه ليست فيه خصائص القرآن التي امتاز بها عما سواه، من التعبد بتلاوته والطهارة له والتحدي والإعجاز وغير ذلك.
- الذنوب ثلاثة أنواع: الأول: الشرك بالله؛ وهذا لا يغفره الله، قال الله عز وجل: {إنه من يشرك بالله فقد حرم الله عليه الجنة}، الثاني: ظلم العبد نفسه فيما بينه وبين ربه من ذنوب ومعاصي؛ فإن الله عز وجل يغفر ذلك، ويتجاوز إن شاء، الثالث: ذنوب لا يترك الله منها شيئًا؛ وهي ظلم العباد بعضهم بعضًا، فلا بد من القصاص.