Kaynak: HadeethEnc.com, Türkçe v1.71.0
Arapça metin
عَنْ عَائِشَةَ أُمِّ المُؤْمِنين رضي الله عنها زَوْجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ رَسُولَ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: «يَا عَائِشَةُ إِنَّ اللهَ رَفِيقٌ يُحِبُّ الرِّفْقَ، وَيُعْطِي عَلَى الرِّفْقِ مَا لَا يُعْطِي عَلَى الْعُنْفِ، وَمَا لَا يُعْطِي عَلَى مَا سِوَاهُ».
Çeviri
Müminlerin annesi, Nebî -sallallahu aleyhi ve sellem-'in eşi Âişe -radıyallahu anha-'dan rivayet edildiğine göre, Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- şöyle buyurmuştur: «Ey Âişe! Şüphesiz ki Allah Refîk'tir (merhametlidir), rıfkı (yumuşak huyluluğu) sever. Sertlik ve şiddet karşılığında vermediği şeyleri ve başka hiçbir şeyin karşılığında vermediğini yumuşak huyluluk (rıfk) karşılığında verir.»
Açıklama
Nebî -sallallahu aleyhi ve sellem- Müminlerin annesi Âişe -radıyallahu anha-'yı yumuşak davranmaya teşvik etmiş ve Allah'ın kullarına karşı çok lütufkâr ve yumuşak olduğunu, onlar için kolaylık dilediğini, zorluk dilemediğini bildirmiştir. Bu sebeple Allah, kullarına güçlerinin üstünde yük yüklemez. Ayrıca kulunun da yumuşak huylu, nazik ve kolaylaştırıcı olmasını; kaba, katı ve sert davranmamasını sever. Yine bu hadiste, Allah Teâlâ'nın yumuşaklık ve nezaket sayesinde dünyada güzel övgüye mazhar olmayı, istenilen hedeflere ulaşmayı ve işlerin kolaylaşmasını; ahirette ise büyük sevaplar vermeyi, sertlik, şiddet ve katılık sebebiyle vereceğinden daha fazla ihsan ettiği açıklanmaktadır. Çünkü yumuşaklıkla elde edilen birçok hayır, başka yollarla elde edilemez.
Faydalar
- Yumuşak ve nazik davranmaya teşvik edilmiş, sertlik ve kaba davranışın ise yasaklanmıştır.
- Yumuşak huylu olmak, ahlaki erdemler arasında yüksek bir yere sahiptir.
- Yumuşak huylu olan, Allah Teâlâ'dan güzel övgüleri ve büyük bir mükâfatı hak etmektedir.
- Sindî -rahimehullah- şöyle demiştir: Şiddet, yumuşaklığın zıddıdır. Yani, insanları yumuşaklık ve nezaketle hidayete çağıran, şiddet ve sertlikle çağıran kişiden daha hayırlıdır. Bu, muhatabın her iki yöntemi de kabul edebileceği durumlar içindir. Aksi hâlde, muhatabın durumuna uygun olan yöntemin tercih edilmesi gerekir. Gerçek durumu en iyi bilen Allah'tır.
Açıklama: العربية
حَثَّ النبي صلى الله عليه وسلم أم المؤمنين عائشة رضي الله عنها على الرفق، وأن الله رفيق لطيف بعباده يريد بهم اليسر ولا يريد بهم العسر، فلا يكلفهم فوق طاقتهم، ويحب أن يتصف عبده بلين الجانب والأخذ بالسهل؛ فلا يكون فظًّا ولا غليظًا، وأن الله تعالى يعطي على الرفق واللين في الدنيا من الثناء الجميل ونيل المطالب وتسهيل المقاصد، وفي الآخرة من الثواب الجزيل، أكثر مما يعطيه على العنف والشدة والغلظة، فالرفق يأتي معه ما لا يأتي مع غيره.
- الحث على الرفق والنهي عن العنف.
- علو منزلة الرفق بين مكارم الأخلاق.
- الرفيق يستحق الثناء الجميل والأجر الجزيل من الله تعالى.
- قال السندي: العنف ضد الرفق أي من يدعو الناس إلى الهدى برفق وتلطف خير من الذي يدعو بعنف وشدة إذا كان المحل يقبل الأمرين، وإلا فيتعين ما يقبله المحل، والله أعلم بحقيقة الحال.