Kaynak: HadeethEnc.com, Türkçe v1.71.0
Arapça metin
عن أنس بن مالك رضي الله عنه أن رسول الله صلى الله عليه وسلم أعتق صفية، وجعل عِتْقَهَا صَدَاقَهَا.
Çeviri
Enes –radıyallahu anh- şöyle rivayet etmiştir. "Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- Safiyye’yi âzat etmiş ve âzatlığını kendisine mihir yapmıştır."
Açıklama
Safiyye binti Huyey, Benî Nadîr Kabilesinin yöneticilerinden ve Kinane b. Ebi el-Hakik’ın hanımı idi. Kinâne, Hayber savaşında öldürüldü. Nebi –sallallahu aleyhi ve sellem- (Hayber’i) zorla/boyun eğdirerek fethetti. Esir alındıkları andan itibaren kadınlar ve çocuklar Müslümanlar için köle oldular. Safiyye, Dihye İbni El-Halife El-Kelbi -radıyallahu anh-’ın kısmetine/hakkı olarak (ganimetten) düştü. Peygamber –sallallahu aleyhi ve sellem- Safiyye yerine ona başkasını verdi ve onu (Safiyye’yi) gönlünü almak ve kaybolan izzetinden ve ona olan rahmetinden dolayı onu kendine seçti. Cömertliğinden dolayı ondan değersiz bir köle olarak istifade etmekle yetinmek istemedi. Onu köleliğin zilletinden kurtararak Müminlerin annelerinden biri yaparak onu onurlandırdı. Safiyye’yi azat etti ve onunla evlendi. Azat etmesini, Safiyye’nin mehrine saydı.
Açıklama: العربية
كانت صفية بنت حُيي -وهو أحد زعماء بنى النضير- زوجة كنانة بن أبي الحقيق، فقتل يوم خيبر، وفتح النبي صلى الله عليه وسلم خيبر، وصار النساء والصبيان أرقاء للمسلمين، ومنهم صفية، ووقعت في نصيب دِحْيةَ بن خليفة الكلبي رضي الله عنه ، فعوضه عنها غيرها واصطفاها لنفسه، جبراً لخاطرها، ورحمة بها لعزها الذاهب. ومن كرمه إنه لم يكتف بالتمتع بها أمة ذليلة، بل رفع شأنها، بإنقاذها من ذُل الرقِّ، وجعلها إحدى أمهات المؤمنين، لأنه أعتقها، وتزوجها، وجعل عتقها صداقها.
- جواز عتق الرجل أمته، وجعل عتقها صداقاً لها، و تكون زوجته.
- أنه لا يشترط لذلك إذنها ولا شهود، ولا ولي، كما لا يشترط التقيد بلفظ الإنكاح، ولا التزويج.
- فيه دليل على جواز كون الصداق منفعة دينية أو دنيوية.
- استحباب عتق الأمة وتزوجها ، وقد صرح بذلك حديث: "من أعتق جاريته ثم تزوجها كان له أجران"رواه أبوداود وصححه الألباني.
- في مثل هذه القصة في زواج النبي -صلى الله عليه وسلم- ما يدل على كمال رأفته وشفقته.
- لم يجعل الشرع حدا لأكثر الصداق ولا لأقله، إلا أنه يستحب تخفيفه لقوله -صلى الله عليه وسلم-: "أعظم النساء بركة، أيسرهن مؤنة".