Kaynak: HadeethEnc.com, Türkçe v1.71.0
Arapça metin
عن عبد الله بن عُمر وأبي هريرة رضي الله عنهما أنهما سمعا رسول الله صلى الله عليه وسلم، يقول على أعواد منبره: «لَيَنْتَهِيَنَّ أَقْوَامٌ عَنْ وَدْعِهِمُ الْجُمُعَاتِ أَوْ لَيَخْتِمَنَّ اللهُ عَلَى قُلُوبِهِمْ، ثُمَّ لَيَكُونُنَّ مِنَ الْغَافِلِينَ».
Çeviri
Abdullah b. Ömer ve Ebû Hureyre -radıyallahu anhuma-'dan rivayet edildiğine göre, onlar Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'i minberinin üzerinden şöyle buyururken işitmişlerdir: «Birtakım insanlar; ya Cuma namazını terk etmekten kesinlikle vazgeçerler ya da Allah onların kalplerini mühürler. Sonra da onlar gafillerden olurlar.»
Açıklama
Nebî -sallallahu aleyhi ve sellem- minber üzerinde iken, mazereti bulunmadığı hâlde Cuma namazını önemsemeyerek ve tembellik ederek terk edip ona katılmamaktan sakındırmıştır. Aksi takdirde Allah onların kalplerini mühürler, üzerlerini örter ve hakka uymalarına engel olacak bir perde koyar. Sonra da onlar, hayır yollarından gafil olan, nefisleri ibadet ve itaatlerden yüz çeviren kimselerden olurlar.
Faydalar
- Bu hadiste, özellikle Cuma namazını terk etme hususunda sert bir uyarı yapılmakta ve bunun büyük bir günah olduğu vurgulanmaktadır.
- Nevevî -rahimehullah- şöyle demiştir: Bu, Cuma namazını kılmanın farz-ı ayn olduğunu gösterir.
- Hutbe vermek için minber kullanmak meşrudur.
- Sindî -rahimehullah- şöyle demiştir: (Hadisin) anlamı şudur: İki durumdan biri mutlaka gerçekleşecektir; ya Cuma namazlarını terk etmekten vazgeçecekler ya da Allah Teâlâ onların kalplerini mühürleyecektir. Çünkü Cuma namazını terk etmeyi alışkanlık haline getirmek, kalbi pasın (günah kirinin) kaplamasına yol açar ve nefisleri ibadetlerden soğutur.
- Vaaz eden ve nasihatte bulunan kimsenin, öğüt vermek istediği kişilerin isimlerini açıkça zikretmemesi uygun olur. Çünkü bu, nasihatin daha kolay kabul edilmesine ve verilen emirlerin yerine getirilmesine daha elverişlidir.
Açıklama: العربية
حذَّر النبي صلى الله عليه وسلم -وهو على منبره- من ترك صلاة الجمعة والتخلُّف عنها من غير عذر، تهاونًا وكسلًا، أو ليطبع الله على قلوبهم ويغطّيها ويجعل عليها حاجزًا يمنعها عن اتباع الحق، ثم يكونوا من الغافلين عن أسباب الخير، الزاهدة نفوسهم عن الطاعات.
- التشديد في التخلف عن صلاة الجمعة، وأن ذلك من كبائر الذنوب.
- قال النووي: فيه أن الجمعة فرض عين.
- مشروعية اتخاذ المنبر للخطبة.
- قال السندي: المعنى أن أحد الأمرين كائن لا محالة إما الانتهاء عن ترك الجمعات أو ختم الله تعالى على قلوبهم، فإن اعتياد ترك الجمعة يُغَلِّب الرَّيْنَ على القلب ويُزهِّد النفوس في الطاعات.
- ينبغي للواعظ والمذكِّر أن يُبْهِم الأشخاص الذين يريد أن يَعِظهم؛ لأن ذلك أدعى لقبول النصح، وامتثال الأوامر.