Hadis

Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'in Amr b. Hazm'a yazdığı kitapta (risalede): «Kur'an'a temiz olandan başkası dokunamaz.» buyrulmuştur.

Kaynak: HadeethEnc.com, Türkçe v1.71.0

Sahih HadisMâlik rivayet etmiştir - Dârimî rivayet etmiştir

Arapça metin

عن عبد الله بن أبي بكر بن حزم، أن في الكتاب الذي كتبه رسول الله صلى الله عليه وسلم لعَمْرو بن حَزْم: «أن لا يَمَسَّ القرآن إلا طَاهر».

Çeviri

Abdullah b. Ebî Bekr b. Hazm'dan rivayet ettiğine göre Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'in Amr b. Hazm'a yazdığı kitapta (risalede): «Kur'an'a temiz olandan başkası dokunamaz.» buyrulmuştur.

Açıklama

Hadisin Manası: "Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'in Amr b. Hazm'a yazdığı kitapda (risale)", yani Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- Amr b. Hazm'a Necran'da kadı olduğunda bir mektup göndermiştir. Uzun bir risale yazmış ve içinde bir çok şeri hükme yer vermiştir. Farzlar, sadakalar ve diyetler gibi hükümlerdir. Meşhur bir risale olup ümmet nazarında kabul görmüştür. «Kur'an'a temiz olandan başkası dokunamaz!» Burada dokunmaktan kasıt, arada bir engel olmadan el ile dokunmaktır. Buna binaen arada engel olabilecek bir şey ile alındığında, bir poşette ya da çantada taşınması gibi veyahut da sayfalarının bir çubuk vasıtasıyla çevrilmesi ve benzeri gibi durumlar dokunma hasıl olmadığı için yasak kapsamına girmez. Burada Kur'an'dan kasıt, levha, kağıt, deri ve benzeri gibi Kur'an'ın yazıldığı şeylerdir. Buradan kasıt söz değildir. Çünkü söze dokunulmaz, bilakis dinlenir. "Temiz olandan başkası" lafzı dört şey arasında müşterektir. Birincisi: Temizden kasıt müslümandır. Allah Teâlâ'nın buyurduğu gibi "Şüphesiz müşrikler necistir." İkincisi: Temizlikten kasıt necasetten temiz olmaktır. Kedi için Nebi -sallallahu aleyhi ve sellem-: «O necis değildir.» buyurmuştur. Üçüncüsü: Cünüplükten temiz olmaktır. Dördüncüsü: Temizden kasıt abdestli olandır. Temizliğin dindeki bu bütün manalarının bu hadiste kastedilmiş olma ihtimali vardır. Bizim elimizde birini diğerine tercih edecek bir durum söz konusu değildir. Doğru olan, en düşük derecede olana hamledilir. O da abdestsiz olan kimsenin dokunamayacağıdır. Çünkü kesin bir şekilde bilinendir. Cumhurun görüşüne de muvafıktır. Bunlar arasında dört mezheb imamı ve onlara tabi olanlar vardır. İhtiyatlı ve evla olan da budur.

Açıklama: العربية

معنى الحديث: "في الكتاب الذي كَتَبَه رسول الله صلى الله عليه وسلم لعمرو بن حَزْم" أي أن النبي صلى الله عليه وسلم كتب كتابا لعمرو بن حَزْم عندما كان قاضيا على نجران، كتب له كتابا مُطَوَّلا فيه كثير من أحكام الشريعة، كالفرائض والصدقات والديات، وهو كتاب مشهور تلقته الأُمُّة بالقبول. "أن لا يَمَسَّ القرآن إلا طَاهر" المراد بالمس هنا: أن يُباشره بيده من غير حائل، وبناء عليه: فإن تناوله من وراء حائل مُنفصل عنه كما لو حمله في كِيس أو شنطة أو قَلَّب صفحاته بِعُود ونحوه لم يدخل في النهي لعدم حصول المَسُّ. والمراد بالقرآن هنا: ما كُتب فيه القرآن، كالألواح والأوراق والجلود، وغير ذلك، وليس المراد به الكلام؛ لان الكلام لا يُمَس بل يُسْمَع. و " إلا طَاهر" هذا اللفظ مشتَرَك بين أربعة أمور: الأول: المراد بالطاهر المسلم؛ كما قال تعالى : {إِنَّمَا الْمُشْرِكُونَ نَجَسٌ}. الثاني: المراد به الطاهرُ من النجاسة؛ كقوله صلى الله عليه وسلم في الهرَّة: "إنَّها ليست بنجس". الثالث: المراد به الطَّاهرُ من الجنابة. الرابع: أنَّ المراد بالطَّاهر المتوضئُ. كل هذه المعاني للطهارة في الشَّرع محْتَمِلَة في المراد من هذا الحديث، وليس لدينا مرجِّح لأحدها على الآخر، فالأولى حَمْلُهَا على ما فهمه الصحابة -رضوان الله عليهم-، وهو المُحْدِث حدثًا أصغر؛ وهو موافق لما ذهب إليه الجمهور، ومنهم الأئمة الأربعة وأتباعهم، وهو الاحتياط والأولى.

  • في الحديث تعظيمُ القرآن، وأنَّه يجبُ احترامه، فلا يجوزُ مَسُّ المصحف بنجاسة، ولا يُجعَل في مكانٍ لا يليق؛ إمَّا لنجاستِهِ، وإمَّا بجانب صور، أو تعلق آياته بجانب صور، أو يُتْلَى في مكانِ لهوٍ أو عند الأغاني، أو عند أحدٍ يشرب الدخان، أو في مكان لغَطٍ وأصواتٍ، ونحو ذلك ممَّا يعرِّض كتاب الله -تعالى- للإهانة.
  • وجوب الوضوء عند إرادة مَسِّ المصحف.
  • ظاهر عموم الحديث شامل للصغير المميز، والراجح خلاف ذلك لوجود المشقة في إلزامهم بالوضوء، ولأنهم غير مُكَلَّفين، فأُبيح لهم مَسُّه لحاجة التعليم.

Konular

Hata bildir

Daha fazla