Hadis

"Nebi -sallallahu aleyhi ve sellem-, cuma günü imam hutbe okurken dizleri dikip oturmayı yasaklamıştır."

Kaynak: HadeethEnc.com, Türkçe v1.71.0

Hasen HadisTirmizî rivayet etmiştir - Ebû Dâvûd rivayet etmiştir - Ahmed rivayet etmiştir

Arapça metin

عن معاذ بن أنس الجهني رضي الله عنه : أن النبي صلى الله عليه وسلم نَهى عن الحِبْوَةِ يوم الجمعة والإمام يخطب.

Çeviri

Muâz b. Enes el–Cühenî -radıyallahu anh-'den rivayet edildiğine göre Nebi -sallallahu aleyhi ve sellem-, cuma günü imam hutbe okurken dizleri dikip oturmayı yasaklamıştır.

Açıklama

Ebu Davud’un bir önceki hadisten sonra işaret ettiği gibi bu hadis nesh edilmiş bir hadistir. Muâz b. Enes -radıyallahu anh- Nebi -sallallahu aleyhi ve sellem-’in, cuma günü imam hutbe okurken dizleri dikip oturmayı yasakladığını haber vermiştir. el-Hibvetu: İnsanın dizlerini dikerek kendisini kayış ya da sarık ve benzeri şeylerle o hal üzerinde bağlayıp oturmasıdır. Nebi -sallallahu aleyhi ve sellem- cuma günü imam hutbe verirken iki sebepten dolayı bunu yasaklamıştır. Birincisi: Bu oturuş kişinin uykuyu getirip, hutbeyi dinlediği esnada uyumasına sebebiyet vereceğinden dolayı yasaklanmış olabilir. İkincisi: Avret yerlerinin açılma ihtimali olduğu için yasaklanmıştır. Çünkü Araplar genellikle tek elbise giyiyorlardı. Kişi ayaklarını dikerek oturduğunda avreti gözükür. O yüzden yasak mutlak olarak gelmiştir. Sahih Müslim’de geldiği gibi, “Tek elbiseyle ayakları dikerek oturmak fercin görünmesine sebep olur.” Nevevî –rahimehullah- şöyle demiştir: Bu oturuş Arapların toplantılarında genel oturma şekliydi. Şayet avreti gözükecek olursa bu haramdır. Ancak açılmayacağından emin olursa bir sıkıntı yoktur. Çünkü yasak makul bir sebepten dolayı ise ve bu sebep ortadan kalkarsa o zaman yasak da ortadan kalkar. Buharî ve Müslim'de Abbad b.Temim’in amcasından rivayet edilen hadiste, Allah Rasûlü –sallallahu aleyhi ve sellem-’i mescidde bir ayağını diğerinin üzerine atarak uzanmış bir şekilde görmüştür. Sahih Müslim Nevevî Şerhi (14/77), Riyazu’s-Salihin Şerhi (6/449).

Açıklama: العربية

هذا الحديث منسوخ كما أشار إليه أبو داود، ومعناه أن معاذ بن أنس رضي الله عنه يخبر عن نهي النبي صلى الله عليه وسلم عن الحِبْوَةِ يوم الجمعة وقت الخطبة. والحِبْوَةِ: أن يَضم الإنسان فخذيه إلى بطنه وساقيه إلى فخذيه ويربط نفسه بسير أو عمامة أو نحوها، وقد نهى النبي صلى الله عليه وسلم عنها والإمام يخطب يوم الجمعة لسببين: الأول: أنه ربما تكون هذه الحبوة سببًا لجلب النوم إليه فينام عن سماع الخطبة. والثاني: أنه مظنة لانكشاف العورة؛ لأن الغالب على العرب أن يكون على أحدهم الثوب الواحد، فإذا احتبى بَدَت عورته، ولهذا جاء النهي عنه كما في صحيح مسلم: "وأن يحتبي في ثوب واحد كاشفاً عن فرجه"، فهذا خاص بمن عليه ثوب واحد وعام في كل وقت. قال النووي رحمه الله : "وكان هذا الاحتباء عادة للعرب في مجالسهم، فإن انكشف معه شيء من عورته فهو حرام". وأما إذا أمن ذلك فإنه لا بأس بها؛ لأن النهي إذا كان لعلة معقولة فزالت العلة فإنه يزول النهي، كما ثبت عنه صلى الله عليه وسلم في الصحيحين من حديث عبَّاد بن تميم، عن عمه أنه "رأى رسول الله صلى الله عليه وسلم مستلقيًا في المسجد، واضعًا إحدى رجليه على الأخرى".

  • كراهية الاحتباء أثناء خُطبة الجمعة؛ لأنه مَظِنة جَلْب النوم فيفوت استماع الخطبة وهو واجب، وقد ينتقض الوضوء الذي هو شرط لصحة الصلاة.
  • على المسلم أن يكون على هيئة تسترعي انتباهه للخطيب يوم الجمعة ليحصل المقصود من الخطبة وليخرج بفائدة منها.

Konular

Hata bildir

Daha fazla